Tarihi içerisinde pek çok Türk devletini barındırır. Bunlar imparatorluklar, devletler, beylikler ve hanlıklar şeklinde örgütlenmelerini yapmışlardır. Çin ve Rus kaynakları tarandıkça daha pek çok Türk devletinin olduğu ortaya çıkmaktadır.
Hun ve Göktürk Birliği dışında Türkler, aynı dönem zarfında pek çok devlet yapılanmasına gitmişler; çoğu kez birbirleriyle savaşmışlardır. Türklerde var olan bu devlet kurma yeteneği Türk Tarihi'nin yatay ve dikey derinliğini arttırmaktadır.
Kurulan devletlerin çoğu yabancı unsurların faaliyetleri ya da boylar arasında yaşanan iktidar kavgaları nedeniyle bir süre sonra bölünmeleri eski Türk devletlerinin en büyük zafiyetleri olarak görülmektedir.
Türk devletlerinin büyük çoğunluğu kurucusu, yöneticileri ve halkı Türk olan örgütlenmelerdir. Bu tip örgütlenmelerde birçok Türk boyunun tek çatı altında toplandığı kimi zamanda başka ırkları da himayesine aldığı görülmektedir. ( İranlılar, Araplar, Moğollar gibi)
Birkaç devlette ise kurucu ve yönetici sınıfının Türk; halkın başka unsurlar olduğu görülmektedir. Örneğin; Eyyubi ve Memlük devletlerinde halk Sami ırkından olmasına rağmen yöneticiler, kurucular ve askerin çoğunluğu Türk idi. Delhi Türk Sultanlığı ve Babür devletinde ise kurucu ve yöneticiler ile askerin bir kısmı Türk olmasına rağmen halk ise Hindu kökenliydi.
Moğol hakimiyeti sonrasında kurulmuş hanlıklar da kurucu ve yöneticiler Moğol, halk Türk olarak örgütlenmişti. Altınordu, İlhanlılar ve Çağatay hanlıklarında Moğol kurucu ve yöneticileri gittikçe hakimiyeti kaybetmişler, halkın ve Türk dilinin etkisiyle Türkleşmişlerdir.
Selçuklu, Gazneli,Harezm gibi Türk Tarihi'ne kalın harflerle ismini yazdırmış olan devletlerde ise kurucu unsur, yöneticiler ve halkın çoğunluğu Türk olmasına rağmen resmi dil Farsçaydı. Bu durum bir kısım yabancı Tarih çevrelerinde bu gibi devletlerin "Turkic-Pers devleti" kategorisine soktukları, bu devletleri Farslar'a mal etmeye çalıştıkları görülmektedir. Bu durum Türk tarihçilerince kesinlikle reddedilmektedir. Çünkü bir ülkenin resmi dili o ülkenin kökenini belirleme de belirleyici unsur değildir.
İran topraklarında kurulmuş kimi Türk devletleri de Farslar'a mal edilmeye çalışılmaktadır. İlhanlılar, Safeviler gibi. Son İran devrimine kadar İran'da kurulan devlet ve örgütlenmelerin kurucu ve yönetici sınıfı ile halkın bir kısmı Türk boylarıydı. Fars kökenliler ise yönetilen konumundaydı.
18. yüzyıldan sonra Orta Asya'da yaşayan Türk boyları'nın hanlık örgütlenmelerinden bir türlü devlet yapısına geçemedikleri, tek çatı altında toplanamadıkları, kolay devlet kurabilme yeteneğinin durgunlaştığı görülür. Bu durum bölgede Rus ve Çin hakimiyetine zemin hazırlamıştır.
20. yüzyılda SSCB'nin dağılmasıyla dünyadaki Türk devleti sayısı tekrar eskide olduğu gibi fazlalaşmış 7'ye çıkmıştır.
Aşağıda Türkler tarafından kurulan imparatorluk, kağanlık, hanedanlık, devlet, beylik ve hanlıkların listesi verilmiştir:
| |
Devlet |
Tarih |
Notlar |
|
 |
Hiung-nu |
M.Ö. 4 asır-M.Ö.46 |
匈奴 Büyük Hun İmparatorluğu olarak da bilinir. |
| |
Batı Hiung-nu |
M.Ö.46-M.S.23 |
西匈奴, Çiçi |
| |
Doğu Hiung-nu |
M.Ö.46-M.S.48 |
東匈奴, Ho-han-ye, M.S 48’de ikiye bölündü. |
| |
Ding-ling |
M.Ö. 1. asır |
丁零 Ding-ling, 高車 Gao-che, 敕勒 Chi-le, 鐵勒 Tie-le w:en:Dingling |
| |
Vu-sun |
M.Ö. 1. asır |
烏孫 w:en:Wusun[kaynak belirtilmeli] |
| |
Vu-huan |
M.Ö. 1. asır |
烏桓 w:en:Wuhuan[kaynak belirtilmeli] |
| |
Kuzey Hiung-nu |
M.S.48-156 |
北匈奴, Panu |
| |
Güney Hiung-nu |
M.S.48-216 |
南匈奴, Pi Batı Hun İmparatorluğu olarak ta bilinir. |
| |
Han Zhao |
M.S.304-329 |
前趙 (匈奴 Hiung-nu, 16 Krallık içinde) |
| |
Hou Zhao |
M.S.319-351 |
後趙 (羯 Jie, 16 Krallık içinde) |
| |
Wei |
M.S.338-392 |
翟魏 (丁零 Ding-ling, 16 Krallık dışında) |
 |
Hunlar |
M.S.374-496 |
Avrupa Hunları |
 |
Eftalitler |
M.S.390-577 |
白匈奴 Ak Hunlar |
| |
Bei Liang |
M.S.397-439 |
北涼 (盧水胡 Lushui Hu, 16 Krallık içinde) |
| |
Xia |
M.S.407-431 |
夏 (匈奴 Hiung-nu, 16 Krallık içinde) |
| |
Sabirler |
M.S.515-576 |
Sibirler ya da Sabarlar [kaynak belirtilmeli] |
İslamiyet Sonrası Dönem [değiştir]
Moğol İstilası Sonrası Dönem [değiştir]
-- Eski dönemlerde kullanılan Osmanlı bayrakları sırasıyla: >> >> >> |